دندان های کج و نامرتب در بسیاری از کودکان و بزرگسالان مسئله ای رایج است. کج شدن دندان و نامرتب بودن دندان ها ممکن است باعث ایجاد مشکلاتی در سلامتی دندان ها یا مشکل گفتاری شود. تراز نبودن دندان ها می تواند باعث کاهش جذابیت لبخند شما شود بنابراین بهتر است در فکر برطرف کردن این معضل دندانی باشید. ممکن است شما یکی از افرادی باشید که دندان هایتان به صورت کج رشد کرده است و ظاهر بی نظم و نامرتبی به لبخند شما داده است می توانید برای آشنایی با روش ها و تکنیک های تراز کردن دندان ها به مطالعه ی ادامه ی این مطلب بپردازید.

چه چیزی باعث کج شدن و انحراف دندان ها می شود؟

کج شدن دندان ممکن است هم در دندان های شیری و هم دندان های دائمی اتفاق بیفتد. در بعضی موارد دندان های شیری به دلیل کوچک بودنشان و پر نکردن فضای لثه دچار انحراف می شوند. از دلایل دیگر انحراف دندان شیری می تواند مکیدن پستانک یا انگشت شست باشد. البته عامل وراثت و ژنتیک نیز ممکن است نقش داشته باشند.

کج شدن دندان های شیری به معنی کج بودن دندان های دائمی نیست ولی اگر دندان‌های شیری روی هم رشد کنند، دندان‌های دائمی هم به همان صورت رشد می کنند. ممکن است دندان های شیری زودتر از حالت طبیعی به دلیل ورود ضربه یا پوسیدگی بیفتند در این حالت رشد دندان های دائمی دچار انحراف در آن قسمت لثه می شوند.

یکسری از عوامل مهم دیگر وجود دارد که می تواند در نحوه ی رشد دندان ها نیز موثر باشند:

اندازه ی فک

غذاهای نرم و فرآوری شده ای که بسیاری از مردم مصرف می کنند به جویدن کمتری نسبت به غذاهایی که توسط اجداد اولیه ی ما می خوردند نیاز دارد. این تغییرات باعث شده است به مرور زمان اندازه ی فک انسان ها کوچکتر شوند. جمع شدن و کوچک تر شدن فضای فک باعث روی هم رفتگی و نامنظمی دندان ها و کج شدن دندان در دهان می شود.

عادات بد عضلانی

عادات میوفانکشنال (عملکرد عضلانی) عادات بدی هستند که برای مدت طولانی بر عضلات یا عملکرد دهان یا صورت تأثیر می‌گذارند.

  • مکیدن انگشت شست در کودکان
  • استفاده از پستانک یا شیشه شیر
  • زبان زدن به دندان های در حال رشد
  • نفس کشیدن از طریق دهان

مال اکلوژن (ناهنجاری فک)

نحوه ی قرار گیری صحیح دندان ها به اینصورت است که دندان‌های بالایی کمی روی دندان‌های پایینی قرار بگیرند اگر غیر این باشد و تراز نباشند مال اکلوژن ایجاد می شود. مال اکلوژن ها یعنی همان ناهماهنگی های رایج شامل اوربایت و آندربایت هستند. اوربایت حالتی است که دندان های جلوی بالایی بیشتر از دندان های جلوی پایین بیرون زده اند. آندربایت حالتی است که دندان‌های جلوی پایین‌ از دندان‌های جلوی بالایی بیرون زده اند. عادات بد عضلانی دهان و صورت می تواند باعث ایجاد مال اکلوژن شود.

ژنتیک و وراثت

اگر یکی از والدین یا هر دوی آنها دندان های نامنظم یا کج داشته اند، ممکن است کودک دچار این حالت از دندان ها شود. همچنین ممکن است اوربایت یا آندربایت را از والدین خود به ارث ببرید.

کج شدن دندان

عدم توجه به معاینات دندانپزشکی

اگر معاینات سالیانه ی خود را به طور منظم و روتین انجام ندهید بسیاری از مشکلات دهان و کج شدن دندان و دندان مثل بیماری لثه و پوسیدگی ها می توانند درمان نشده باقی بمانند که ممکن است منجر به کج شدن دندان ها و سایر مشکلات سلامت دندان شود.

تغذیه ی نامناسب

تغذیه ی نامناسب و خوردن غذا و تنقلات قندی و اسیدی مخصوصا در کودکان، می تواند منجر به پوسیدگی دندان و رشد ضعیف دندان ها شود که پیش زمینه های خوبی برای انحراف و کج شدن دندان ها هستند.

آسیب صورت

ورود ضربه به صورت یا دهان می تواند دندان ها را از موقعیت مکانی مناسب خود حرکت دهد و منجر به کج شدن یک یا چند دندان شود.

کج شدن دندان ها می تواند باعث ایجاد یکسری از مشکلات شود حالا می خواهیم بدانیم مشکلات ناشی از کج شدن دندان ها چه مواردی می توانند باشند؟

دندان های کج می تواند روی کیفیت زندگی افراد موثر باشد. مثلا دندان های نامرتب ممکن است بر نحوه ی جویدن تأثیر بگذارد و غذا خوردن را با درد و ناراحتی همراه کند. همچنین ممکن است بعضی ها به دلیل خجالت نتوانند به راحتی در موقعیت های اجتماعی صحبت کنند و لبخند بزنند. موارد مهم دیگری هم وجود دارد که عبارتند از:

بیماری پریودنتال. وقتی دندان ها به صورت کج رشد می کنند نظافت بین آنها سخت تر می شود و این می تواند پوسیدگی دندان و بیماری لثه را به همراه داشته باشد که در صورت عدم درمان، بیماری لثه می تواند منجر به پریودنتیت شود، عفونت جدی تری که می تواند به استخوان ها و دندان ها آسیب برساند.

لمینت در رشت

اختلال در جویدن و هضم غذا. دندان های کج می توانند در جویدن صحیح غذا اختلال ایجاد کنند که ممکن است باعث بیماری های گوارشی شود.

ساییده شدن توسط دندان های کج. دندان‌های کج می‌توانند باعث ساییدگی بیشتر دندان ها و پارگی لثه‌ها و ماهیچه‌های فک شوند و در نتیجه منجر به دندان‌های ترک خورده، کشیدگی فک، اختلال مفصل گیجگاهی فکی و سردرد مزمن می شود.

مشکلات گفتاری. دندان‌های نامرتب می‌توانند بر نحوه ی بیان صدا تأثیر بگذارند و باعث ایجاد مشکل در گفتار شوند.

کاهش اعتماد به نفس. ناراضی بودن از ظاهر می تواند در افراد باعث کاهش اعتماد به نفس و دوری از اجتماع شود.

سوالی که ایجا مطرح می شود این است که آیا دندان های کج حتما باید تراز و صاف شوند؟

اینکه کسی بخواهد دندان هایش را صاف کند یک تصمیم و نظر شخصی است که بستگی به شرایط مالی و نوع بیمه و مسائل و مشکلات بهداشتی که درگیر آن است دارد. البته باید بدانید که دندان های کج و نامرتب تاثیر زیادی روی ظاهر لبخندتان دارد.

اما آیا می دانید برای برطرف کردن کجی دندان های خود چه راه کارهایی وجود دارد؟ ما در ادامه به بررسی این موضوع خواهیم پرداخت.

اگر تصمیم گرفته اید که مشکل انحراف و کجی دندان هایتان را برطرف کنید می توانید با متخصص ارتودنسی یا دندانپزشک متخصص زیبایی خود مشورت کنید.

معمولا بریس ها انتخابی عالی برای افراد در هر سنی هستند، مشروط بر اینکه دندان ها و لثه های آنها به اندازه کافی قوی باشد که بتواند آنها را نگه دارد. حتی ممکن است یک انتخاب خوب برای کودکانی باشند که هنوز لثه‌های انعطاف‌پذیر و بافت استخوانی نرم دارند.

یکی دیگر از روش های درمان انحراف دندان جراحی دندان است که معمولاً در مدت زمان کمتری شما را به نتیجه ی مطلوب می رساند.

برای آشنایی بیشتر با بریس ها انواع مختلف آن را بررسی می کنیم:

بریس های فلزی و درمان کج شدن دندان

بریس های فلزی ثابت به وسیله ی براکت، باند و سیم انعطاف پذیر به دندان ها وصل می شوند. این بریس ها معمولا برای افرادی که مشکلات انحرافی بیشتری دارند، انتخاب بهتری هستند. گاهی اوقات، علاوه بر بریس های ثابت، به هدگیر نیز نیاز است. هدگیر معمولاً فقط در شب استفاده می شود. با پیشرفت تکنولوژی در صنعت دندانپزشکی امروزه از براکت های کوچکتر و فلز کمتری استفاده می کنند همچنین راحت تر از گذشته هستند. آنها حتی با نوارهای لاستیکی در رنگ های مختلف ارائه می شوند که می توانید طبق سلیقه ی شخصی خود انتخاب کنید.

بریس های سرامیکی

بریس‌های سرامیکی و سیم‌های قوسی که آنها را به هم متصل می‌کنند شفاف یا به رنگ دندان هستند بنابراین به اندازه براکت‌های فلزی برجسته و قابل مشاهده نیستند. عملکرد آنها شبیه براکت های فلزی است، اگرچه براکت های سرامیکی مستعد لکه دار شدن هستند و احتمال شکستگی بیشتراست.

بریس های نامرئی

بریس های نامرئی (Invisalign) بریس هایی هستند که تقریباً دیده نمی شوند. از این بریس ها فقط برای نوجوانان و بزرگسالان استفاده می شود. ترازکننده های پلاستیکی شفاف به صورت سفارشی و متناسب با دهان ساخته می شوند و مثل یک محافظ دهان روی هر دندان قرار می گیرند و در ماه دو بار برداشته و جایگزین می شوند. بریس های نامرئی برای انحرافات شدید دندان توصیه نمی شوند.

بریس های لینگوال و درمان کج شدن دندان

سطح لینگوال دندان به آن قسمت از دندان ها گفته می شود که رو به روی زبان است. بریس های لینگوال شکل دیگری از بریس های نامرئی هستند. آنها شبیه بریس های فلزی سنتی هستند با این تفاوت که به پشت دندان ها متصل می شوند.

بریس های لینگوال برای همه مناسب نیستند. آنها گرانتر از بقیه هستند و تمیز کردن آنها سخت است. معمولاً برای انحرافات شدید توصیه نمی‌شوند. تراز شدن دندان ها با استفاده از این نوع بریس ها در مدت زمانی بیشتری طول می کشد.

جراحی صاف کردن دندان

یکی دیگر از روش های برطرف کردن کج شدن دندان جراحی است. ممکن است ارتودنتیست شما یک روش جراحی جزئی را پیشنهاد دهد که برای تغییر موقعیت استخوان ها و لثه ها طراحی شده است که به نگه داشتن دندان ها در جای خود کمک می کند.

همچنین ممکن است یک روش پیچیده تر را که برای تنظیم مجدد فک طراحی شده است توصیه شود. به این عمل جراحی ارتوگناتیک می گویند. اگر دندان‌ها بر توانایی گفتار یا جویدن تأثیر گذاشته باشد، ممکن است این نوع جراحی توصیه شود.

ممکن است دندانپزشک به شما پیشنهاد دهد که برای رفع کج شدن دندان ها به یک متخصص ارتودنسی مراجعه کنید. متخصص ارتودنسی دهان، دندان ها و فک را معاینه می کند و علائم موجود، از جمله هر صدایی که هنگام باز کردن یا بستن دهان می شنوید، و هر گونه ناراحتی فیزیکی که هنگام جویدن یا هر زمان دیگر دارید ، بررسی می کند. برای معاینه و بررسی های دقیق از تصاویر بدست آمده از اشعه ی ایکس استفاده می شود و سپس مناسب ترین روش درمان را برای شما ارائه می دهد.

دکتر مانوشا امیری دندانپزشک متخصص ترمیمی و زیبایی در مرکز تخصصی ترمیمی و زیبایی دندان در رشت معمولا بعد از معاینه و بررسی های لازم دهان و دندان شما بهترین راه حل درمانی و سریعترین را به شما پیشنهاد می دهد. بسیاری از مراجعین به این مرکز با روشهای زیبایی دندان مانند لمینیت و کامپوزیت دندان بدون نیاز به صرف زیاد زمان درمانهای ارتودنسی یا جراحی های تهاجمی دیگر به نتیجه دلخواه خود میرسند.